Мектеп жасына дейінгі балаларға экологиялық тәрбие беру

Мектеп жасына дейінгі балалардың дамуындағы ерекшелік– олардың қоршаған ортаны аялауға деген адамның саналы көзқарасын қалыптастыру.

Адам мен табиғат арасындағы тәуелділік жөніндегі  түсініктерін қалыптасыру.Балалардың  мәдени- экологиялық білімдерін дамыту, шығармашыл жеке тулғаны қалыптастыру.Табиғат және қоршаған орта факторларының адам денсаулығы үшін маңызын көрсету.Туған өлкенің табиғатты – өте қутты бұлақ,осы бұлақтан бала  білім әсерді сусындайды.
Балалар табиғаттың әр маусымына  көңіл аударады олардың өзгерістері дыбыстардың,иістердің әртүрлігі.Сондықтан  да біз ересектер, балаларды табиғатты сүюге,құрметтеуге,қорғауға және оның байлықтарын көбейтуге үйретуге міндеттіміз.

Балаларға тәрбие беруде- ересектердің өнегесі арқылы дүниені таниды, көруді, сезінуді, тыңдауды үйренеді Педагог  жақсы өнегесін  беруге неғұрлым қабілетті болсақ, бала да соғұрлым көбірек үйренеді.

Жаңа ғасырда табиғатсыз баланы тәрбиелеуді көз алдымызға елестете алмаймыз.Сондықтан да балабақшамыздағы тәрбие ісінің міндеттерінің бірі-Балаларды айналадағы қоршаған ортамен  таныстыра отырып, оларға экологиялық  тәрбие беру болып  табылады.Біз күнделікті жұмысымызда баланы өз туған өлкесінің табиғатын сүюге, оны аялай білуге, оны қорғауға, бақылай білуге қызығушылығын артыру,жауапкершілігін күшейтуге,табиғатпен бірге өмір сүретінін сезінуге үйретуді мақсат етеміз.

Балаларды табиғатқа деген сүйіспеншілікке тәрбиелеу барысында оларды сұлулық жолында еңбектене білуге үйретудің маңызы зор.

Біз табиғи факторлар– су, ауа, күнді қолдана отырып экологиялық тәрбие мәселелерін шешеміз.

Балаларды өсімдіктер және жануарлар әлемімен таныстыру арқылы, оларды күтіп – баптау  жолдарын үйрете отырып, оларды аялай  білуге тәрбиелейміз Балалар тірі және өлі табиғат арасында, тірі организм мен олардың өмір сүру ортасындағы байланыстарды орнатуды үйрету.

Балабақшада «Табиғатты аялай біл»  атты қалалық семинар,

Күзгі орманға

Қазақстан мені туған өлкем

Тірі объектілермен танысу

Бөлме өсімдіктермен танысу.тақырыптары бойынша ашық сабақтар өткізу. Сонымен қатар  дидактикалық  материалдарМысалы :

Жыл мезгіліне саяхат,

Бұл қай кезде болады,

Ұй жануарлары мен жабайы жануарларды ата,

Бұл қандай құс

Жапырағына қарай ажырат,

Адам және табиғат,

Тұқымына қарай ағашын тап

Балаларға табиғат туралы көркем сөздердер

жұмбақ  жасыру, мақал мәтел, тиым сөздер,дана сөздер, арқылы сабақтар кезінде өз жалғасын табады

Балаларды айналамен  таныстыру үшін Алгоритимді қолдануға болады

Мысалы  мұз  және қар.Олардың пішіндерін анықтау,түсін, дәмін  ауыр қатты, жұмсақ екнін тәжірибе жүзінде  бақылаймыз.

Ағаштар алма ағашымен шырша ағашын салыстыру арқылы бақылау жұмыстырын жүргіземіз.

Алма ағашында жапырақ болама?ал шыршада ше?
биік – аласа, жемісі, дәмі, түстер, дәнін көбейту жолдарын  зерттейміз.

Бұндай зерттеу жұмыстарын жаңа  алгоритм технологиясын  пайдаланып салыстырамыз.

Барлық жастағы балалар топтарында табиғат бұрыштары, тірі жәндіктер бұрыштары, ұйымдастырылған, олар арқылы балалар өсімдіктер мен жәндіктерді күтіп баптаудың жолдарын үйренуде. Балаларды табиғи материалдармен жұмыс атқарудың тәсілдеріне оқыту жолында тәрбиешілер көп еңбек етуде

Табиғат  - баланың ақыл-ойының балалық деңгейден нақты түсініктер бойынша қалыптасқан жоғары деңгейге жеткізетін қор болып табылады. Ол әртүрлі табиғи құбылыстарды жете түсінуді өз ойын жеткізе білу өнерін бірге дамытады.

Табиғатты танып білу– мектепке дейінгі жастағы баланың бойында табиғатпен эстетикалық қарым-қатынас жасаудың базасын құрайтын экологиялық тәрбиені бере отырып, сонымиен бірге оны қорғай, аялай білуге үйретеді.

Мектепке дейінгі жастағы балаға экологиялық мәдениеттің алғашқы түсініктерін қалыптастрыу үшін:

 

1.      Мектепке дейінгі мекемелерде балаларға экологиялық тәрбие берудің алғы шарттарын құру;

2.      Балалардың экологиялық сауығуының дамуы үшін атқарылаитын жұмыстарға көгалдандырылған зоналар құру және ұйымдастыру;

3.      Тірі объектілерді күтіп-баптауға қолайлы ортаны іс жүзінде құру үшін іс-шаралар ұйымдастыру;

4.      Сабақта көркем құралдарды, әдістемелік және материалдық құралдарды, ойындарды, ойыншықтарды, түрлі ертегілер кейіпкерлерін жүйелі түрде қолдану;

5.      Педагог мамандардың білім деңгейі мен олардың біліктілігін арттыру. Тәрбиеші – педагогикалық үрдістің ең басты тұлғасы және экологиялық ақпараттар және арнайы материалдармен кең көлемде таныс болуы тиіс, сонымен қатар балаларды тәрбилеу тәсілдерін қолдана білуі керек.

Мектеп жасына дейінгі  балалардың дамуындағы негізгі мақсаты:

-        Балаларды қоршаған ортаны қабылдауға үйрету

-        Балалардың сезімдерін нұрландыру

-    Табиғатты түсінуге және оны бағалауға үйрету, табиғатқа деген рақымсыздықпен күресуге көмектесу.