Информация для учащихся
Баламен қарым-қатынастың 5 негізгі қағидасы: психологтың кеңесі
Баламен сенімді қарым-қатынас бір күнде қалыптаспайды.
Бірақ оны күнделікті қарапайым әдеттер арқылы нығайтуға болады.
Балаңыз сізді тыңдап, сіз оны жақсы түсінуіңіз үшін не істеу керек?
Психологиялық қызметіміз ұсынған салауатты қарым-қатынастың негізгі қағидаларымен бөлісеміз
1. Бөлмей тыңдаңыз («3 минут ережесі»)
Балаңыз мектептен немесе серуеннен келгенде, оған кем дегенде бірнеше минут толық
назарыңызды арнаңыз.
Телефонды бір жаққа қойыңыз, теледидарды өшіріңіз, көзіне қарап сөйлесіңіз.
Оған ақыл айтпай, сынамай («былай істеуің керек еді…» демей), ойын еркін жеткізуге мүмкіндік беріңіз.
Кейде балаға тек оны тыңдап, түсінгеніңіз жеткілікті.
2. Баланың сезімі мен әрекетін ажыратыңыз
Баланың барлық сезімі – қалыпты құбылыс.
Оның ашулануға, ренжуге, қорқуға немесе мұңаюға құқығы бар.
Қалыпты емес нәрсе – сол сезімді білдіру тәсілі (мысалы, төбелесу немесе дөрекі сөйлеу).
Мынадай сөздің орнына:
«Бос нәрсеге жылай берме!»
Былай айтып көріңіз:
«Сенің қатты ренжігеніңді көріп тұрмын. Сені түсінемін.
Енді мұны қалай түзетуге болатынын бірге ойланайық.»
3. Баланың өзін емес, әрекетін сынаңыз
«Сен жалқаусың», «Сен ұқыпсызсың» сияқты таңба тағудан аулақ болыңыз.
Дұрыс емес:
«Тағы да заттарыңды шашып кеттің, қандай ұқыпсызсың!»
Дұрысы:
«Заттарыңды еденде қалдырыпсың. Бөлменің таза әрі жинақы болғаны маған ұнайды.
Өтінемін, оларды орнына қойшы.»
4. «Мен-хабарламаларын» қолданыңыз
Баланы кінәлағаннан гөрі, өз сезіміңізді айтыңыз.
Мынадай сөздің орнына:
«Сен мені ешқашан тыңдамайсың!»
Былай айтып көріңіз:
«Менің өтініштеріме мән берілмегенде, көңілім қалады.
Мен шаршаймын және сенің көмегіңе мұқтажмын.»
5. Бірге сапалы уақыт өткізіңіз
Күніне небәрі 15–20 минутты шын көңілмен бірге өткізу (гаджетсіз, сабақсыз және үй шаруасынсыз)
үлкен өзгеріс әкелуі мүмкін.
Үстел ойындарын ойнаңыздар, серуендеңіздер, бірге фильм талқылаңыздар немесе жай ғана күліңіздер.
Ең бастысы:
Бала қоршаған ортамен қарым-қатынас жасауды ең алдымен ата-анасының
өзімен қалай сөйлесетініне қарап үйренеді.
Сондықтан балаңыз үшін әрдайым өзін қауіпсіз әрі түсінікті сезінетін сенімді панасы болыңыз!
